(Tuần từ 4/5 – 10/5/2026) 

Thực hiện: Trần Phạm Bình Minh, Hoàng Việt Hải, Nguyễn Hoàng Trang

Hiệu đính: Nguyễn Trịnh Đôn

TÓM LƯỢC

(Tóm lược phục vụ việc nắm bắt nhanh cục diện. Vui lòng tham chiếu Toàn văn Báo cáo bên dưới cho chi tiết những diễn biến sự kiện, nguồn thông tin và hàm ý chiến lược.)

Trong tuần từ ngày 3 đến ngày 10 tháng 5 năm 2026, các dấu hiệu cạnh tranh giữa các cường quốc đã gia tăng mạnh mẽ trên khắp Biển Đông, Eo biển Đài Loan, Biển Hoa Đông và các vùng quân sự tiếp giáp. Đồng thời, quá trình hội nhập công nghiệp quốc phòng cũng thể hiện ngày càng sâu rộng giữa các đồng minh và đối tác của Hoa Kỳ. Hoạt động của lực lượng hải cảnh và hải quân Trung Quốc vẫn duy trì liên tục xung quanh các thực thể tranh chấp và quần đảo Senkaku, trong khi Việt Nam và Philippines tiếp tục củng cố lập trường của mình thông qua nâng cấp cơ sở hạ tầng, các nghi thức khẳng định chủ quyền và các cuộc tập trận xây dựng liên minh. Song song với đó, cuộc đối đầu Hoa Kỳ – Iran tại khu vực Eo biển Hormuz cùng một cuộc phong tỏa hải quân đang hình thành đã tạo ra môi trường rủi ro nghiêm trọng cho vận tải biển toàn cầu, với những hệ lụy trực tiếp đối với an ninh năng lượng Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương và việc phân bổ lực lượng của các đồng minh ​​Hoa Kỳ.

Trích lược thông điệp thiết yếu

1. Việt Nam đã đẩy nhanh hoạt động bồi đắp đất và xây dựng cơ sở hạ tầng quân sự chuyên dụng tại quần đảo Trường Sa ở quy mô gần bằng các hoạt động nạo vét trước đây của Trung Quốc, đồng thời tăng cường các phái đoàn và nghi thức tập trung vào khẳng định chủ quyền. 

2. Trung Quốc đã gia tăng sức ép vùng xám tại Biển Đông, Biển Hoa Đông và khu vực xung quanh Đài Loan, bao gồm các hoạt động xâm nhập liên tục của Hải cảnh Trung Quốc gần Nhật Bản và việc xây dựng các lập luận pháp lý mang tính áp đặt nhằm vào các hoạt động của Philippines và Đài Loan, đồng thời chuyển sang triển khai theo chuỗi các hệ thống chuyên dụng chống máy bay không người lái cho hải quân.

3. Philippines, Nhật Bản, Úc, Ấn Độ, Việt Nam và Anh đang củng cố một mạng lưới thế trận phòng thủ phân tán mà dày đặc gồm các cuộc tập trận, chuyển giao vũ khí và các cơ chế an ninh kinh tế trải dài từ Ấn Độ Dương đến Chuỗi Đảo Thứ Nhất. 

4. Khủng hoảng Hormuz và Chiến dịch Tự do cho thấy các tình huống bất ngờ tại Vịnh Ba Tư có thể nhanh chóng thu hẹp năng lực hải quân của phương Tây, làm tăng thêm tầm quan trọng của việc chia sẻ gánh nặng khu vực và các chuỗi cung ứng hàng hải có khả năng chống chịu tại Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.

—

MỤC LỤC

I. BIỂN ĐÔNG

I.1. Các hoạt động vùng xám và hành vi cưỡng ép của Trung Quốc

I.3. Phản ứng của Philippines

1.4 Phản ứng của Việt Nam

I.5. Các cuộc tập trận quân sự đa phương và hoạt động liên minh

1.6. Ngoại giao, đàm phán COC và lập trường ASEAN

I.7. Hợp tác hàng hải và xây dựng năng lực khu vực

II. ĐÀI LOAN VÀ EO BIỂN ĐÀI LOAN

II.1. Áp lực không-hải dai dẳng của Trung Quốc

III. BIỂN HOA ĐÔNG VÀ ĐÔNG BẮC Á

III.1 Hoạt động của Hải cảnh và tàu khảo sát Trung Quốc

IV. NHỮNG DIỄN BIẾN CHIẾN LƯỢC LIÊN KHU VỰC

IV.1 Khủng hoảng hàng hải Trung Đông và các yết hầu toàn cầu

IV.2 Triển khai lực lượng chiến lược và tập trận song phương

IV.3 Hệ thống Dưới mặt nước và Hệ thống Không người lái

IV.4 Diễn đàn Quốc phòng, Liên minh và Chính sách

—

Chính sách tiếp cận báo cáo và dữ liệu chuyên sâu của Dự Án Đại Sự Ký Biển Đông.

Tải toàn văn Chuyển Động Biển Mở Số 8 ở đây.

Nguyên tắc hoạt động của Dự án Đại Sự Ký Biển Đông.

—————

Dự án Đại Sự Ký Biển Đông tồn tại dựa trên tài trợ của cộng đồng. Nếu quý độc giả muốn có một nguồn thông tin tri thức khách quan, đa chiều dựa trên chiều sâu chuyên môn và dữ liệu có hệ thống, Dự án Đại Sự Ký Biển Đông là một địa chỉ mà mọi người có thể tin tưởng. Hãy chung tay cùng với chúng tôi duy trì Dự án bằng cách tài trợ cho Dự án, và khuyến khích bạn bè, đồng nghiệp cùng tài trợ Dự án. Xem hướng dẫn tài trợ ở đây: https://dskbd.org/tai-tro-cho-du-an/. Báo cáo tài chính sẽ được tổng kết vào cuối mỗi hai năm. Chúng tôi xin trân trọng cảm ơn.