Bản Tin Biển Đông Số 116 – Phần 5: Chuyển động Trung Quốc

(Tuần từ 18/7 – 15/9/2022)

Thực hiện: Trần Phạm Bình Minh, Lưu Việt Hà, Hương Nguyễn, Đinh Tùng Lâm, Ngô Trung Hiếu, Nguyễn Huy Hoàng

Biên tập:      Nguyễn Nhật Minh

Tư liệu:        South China Sea News

Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải ngày 16/9/2022. Ảnh: Điện Kremlin

Tải bản PDF ở

—————

Trong Bản Tin Biển Đông Số 116 – Phần 5 có những nội dung sau:

I- CHÍNH TRỊ – KINH TẾ

II- HOẠT ĐỘNG ĐỐI NGOẠI

III- QUAN HỆ TRUNG – MỸ

IV- CHUYỂN ĐỘNG ĐÀI LOAN

V- NGHIÊN CỨU KHOA HỌC – BÁO CÁO CHÍNH SÁCH

—————

PHẦN 5: CHUYỂN ĐỘNG TRUNG QUỐC (18/7 – 15/9/2022)

I- CHÍNH TRỊ – KINH TẾ

Dương Khiết Trì: Tăng cường đoàn kết và hợp tác với các nước thị trường mới nổi và các nước đang phát triển; Chung tay xây dựng cộng đồng chung tương lai cho nhân loại; Tạo ra một hình thức văn minh nhân loại mới 

Tạp chí Cầu Thị đã xuất bản một bài báo của Ủy viên Bộ Chính trị kiêm Chủ nhiệm Văn phòng Công tác ngoại sự Trung ương Dương Khiết Trì kêu gọi “tăng cường đoàn kết và hợp tác với các thị trường mới nổi và các nước đang phát triển để cùng giải quyết những thách thức chung,” tuân thủ hai danh sách mục tiêu và các hành động để phát triển các mối quan hệ này, mà ông gọi là “chương mới trong kỷ nguyên đoàn kết và hợp tác giữa Trung Quốc và các nước đang phát triển,” bao gồm, trước tiên, đi theo chiến lược ngoại giao dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Tập Cận Bình trong phát triển quan hệ của Trung Quốc với các nước có thị trường mới nổi và các nước đang phát triển trên toàn cầu. 

Thứ hai, ông kêu gọi kế thừa và đổi mới “chính sách hữu nghị” với các nước đang phát triển thông qua khái niệm “thân thiện, chân thành, cùng có lợi và bao trùm” (亲 诚惠 容), như Tập Cận Bình đã tuyên bố,“bất kể Trung Quốc phát triển thế nào thì sẽ luôn thuộc về các quốc gia đang phát triển.” 

Thứ ba, Dương kêu gọi kiên quyết bảo vệ các quyền và lợi ích chung, bao gồm “chủ quyền, an ninh và lợi ích phát triển” của các nước đang phát triển, đồng thời phản đối chủ nghĩa bá quyền, quyền lực chính trị, “sự can thiệp của một số nước phương Tây vào công việc nội bộ của các nước khác dưới chiêu bài nhân quyền và dân chủ,” và các biện pháp trừng phạt và áp lực đơn phương. Dương nhấn mạnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải và mô hình hợp tác mới “BRICS +” là một phần của mục tiêu này. 

Thứ tư, ông kêu gọi phát triển chung và hợp tác cùng có lợi, trong đó tập trung vào sự cần thiết phải tuân thủ “triết lý phát triển lấy con người làm trung tâm,” bảo vệ tốt hơn sinh kế của người dân trong các chính sách kinh tế vĩ mô toàn cầu; xây dựng Sáng kiến ​​Vành đai và Con đường; tăng cường kết nối với các kế hoạch phát triển của khu vực Châu Á, Châu Phi, Châu Mỹ Latinh và các khu vực khác; thúc đẩy hội nhập kinh tế và “liên kết phát triển”; thúc đẩy xây dựng một “nền kinh tế thế giới mở”; phản đối mọi hình thức của chủ nghĩa bảo hộ; hỗ trợ tăng tốc chuyển giao công nghệ và chia sẻ kiến ​​thức; bắc cầu “phân chia kỹ thuật số” (数字 鸿沟); tăng cường an ninh lương thực và năng lượng; và tập trung vào tính bền vững; và không kèm theo các điều kiện chính trị. 

Thứ năm, Dương kêu gọi chủ trì công lý và thúc đẩy an ninh. Dương nêu bật Sáng kiến ​​An ninh Toàn cầu của Tập Cận Bình, trong đó nhấn mạnh rằng “an ninh là điều kiện tiên quyết để phát triển và nhân loại là một cộng đồng an ninh không thể chia cắt” và đã “chống lại một cách hiệu quả các hành động của một số quốc gia nhằm vẽ ra các đường lối tư tưởng, kích động đối đầu theo phe pháp, và tạo ra chia rẽ quốc tế.” Ông cũng nhấn mạnh “vai trò có tính xây dựng” của Trung Quốc trong “cuộc khủng hoảng Ukraine” cũng như các điểm nóng khác, chẳng hạn như Trung Đông, vấn đề hạt nhân Iran, Afghanistan và Bán đảo Triều Tiên. Cuối cùng, ông kêu gọi tìm kiếm tiến bộ chung thông qua trao đổi và học hỏi lẫn nhau. Dương kêu gọi Trung Quốc thúc đẩy các giá trị chung và lưu ý rằng “con đường của một quốc gia có khả thi hay không” phụ thuộc vào việc có “phù hợp với điều kiện của quốc gia đó” và có “phù hợp với xu hướng phát triển của thời đại hay không”. Trung Quốc “đã vươn lên trên con đường hiện đại hoá kiểu Trung Quốc,” tạo ra một hình thức văn minh nhân loại mới, “thể hiện sự đa dạng của sự phát triển văn minh nhân loại,” và cung cấp những lựa chọn mới cho những quốc gia và dân tộc trên thế giới “muốn tăng tốc độ phát triển và duy trì độc lập.” 

Xem thêm:

Cầu Thị ngày 16/7/2022: 深化新兴市场国家和发展中国家团结合作 携手构建人类命运共同体  

Thủ tướng Trung Quốc phát tín hiệu sẽ linh hoạt trong mục tiêu tăng trưởng kinh tế

Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường đã phát đi tín hiệu rằng trọng tâm sẽ là việc làm, sự linh hoạt trong mục tiêu về tốc độ tăng trưởng kinh tế, và chuyển hướng sang việc thực hiện các biện pháp kiểm soát Covid hiệu quả hơn. Lý nói thêm rằng cần phải có những nỗ lực “cần mẫn” để ổn định hoạt động kinh tế nói chung.

Xem thêm:

Bloomberg ngày 20/7/2022: China Will Focus on Employment, Targeted Covid Restrictions, Premier Li Says. Một bản PDF được lưu ở đây.

Phát biểu tại Hội thảo “Học tập Tinh thần Các bài phát biểu Quan trọng của Tập Cận Bình và Chào mừng Đại hội Đảng lần thứ 20”, Tập Cận Bình nhấn mạnh chủ nghĩa Marx và con đường chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc

Tập Cận Bình đã tham dự và phát biểu tại hội thảo dành cho các cán bộ lãnh đạo cấp tỉnh và cấp bộ trưởng diễn ra trong hai ngày 26-27/7/2022, được chủ trì bởi Thủ tướng Lý Khắc Cường. Ngoài ra còn có sự tham gia của các Uỷ viên Thường vụ Bộ Chính trị Vương Hỗ Ninh, Lật Chiến Thư, Uông Dương, Triệu Lạc Tế, Hán Chính và Phó Chủ tịch nước Trung Quốc Vương Kỳ Sơn. Trong bài phát biểu của mình, ông Tập nhấn mạnh rằng Đại hội Đảng lần thứ 20 sắp tới là hội nghị rất quan trọng trong chặng đường mới xây dựng toàn diện một quốc gia xã hội chủ nghĩa hiện đại, liên quan đến “tương lai và vận mệnh của chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc, [cũng như] sự phục hưng vĩ đại của dân tộc Trung Quốc (中华民族 伟大 复兴).” Ông kêu gọi Đảng “tuyên bố rõ ràng Đảng sẽ tung ngọn cờ nào trên hành trình mới, con đường sẽ đi, trạng thái tinh thần của nó và mục tiêu mà nó sẽ tiếp tục tiến tới.” Ông nhấn mạnh rằng sự phát triển của Trung Quốc đang phải đối mặt với những cơ hội, nhiệm vụ, và môi trường chiến lược mới, đồng thời gọi những rủi ro, thách thức, mâu thuẫn và vấn đề mà nước này phải đối mặt là “phức tạp hơn bao giờ hết”. Tập nói thêm rằng điều cơ bản nhất là “quản lý tốt những vấn đề của chúng ta.” Ông nhấn mạnh việc tuân thủ hướng dẫn của “những thành tựu mới nhất trong [công cuộc] xã hội hoá và hiện đại hoá chủ nghĩa Mác,” củng cố sự tự tin vào “con đường, lý thuyết, hệ thống và văn hoá của chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc,” tiếp tục điều phối và thúc đẩy “năm trong một”  (五位 一体) và “bốn toàn diện” (四个 全面). 

Tập kêu gọi Đại hội Đảng lần thứ 20 chia kế hoạch chiến lược chung thành hai bước: 2020-2035, trong đó cơ bản thực hiện hiện đại hóa chủ nghĩa xã hội; và từ năm 2035 đến giữa thế kỷ 21, trong đó Trung Quốc sẽ được xây dựng thành một “quốc gia xã hội chủ nghĩa hiện đại vĩ đại, dân giàu, nước mạnh, dân chủ, văn minh, hài hòa và giàu đẹp.” Trong 5 năm tới, Tập kêu gọi Đại hội Đảng lần thứ XX tập trung vào vấn đề “phát triển chưa cân đối, phát triển chưa đủ”. Để củng cố vị trí cầm quyền lâu dài của mình, ông Tập đã kêu gọi Đảng phải luôn tỉnh táo và vững vàng trong việc “làm bài kiểm tra” (赶考), “luôn giành được sự ủng hộ chân thành của nhân dân”, và lãnh đạo cuộc cách mạng xã hội bằng “cuộc cách mạng tự thân” (自我 革命) của Đảng.

​​Xem thêm: 

Tân Hoa Xã ngày 27/7/2022: 习近平在省部级主要领导干部“学习习近平总书记重要讲话精神,迎接党的二十大”专题研讨班上发表重要讲话强调 高举中国特色社会主义伟大旗帜 奋力谱写全面建设社会主义现代化国家崭新篇章-新华网 

Tập Cận Bình chủ trì cuộc họp Bộ Chính trị về chính sách kinh tế nửa cuối năm, nhấn mạnh chi phí chính trị

Một cuộc họp của Bộ Chính trị đã được tổ chức nhằm phân tích tình hình kinh tế hiện tại, triển khai các chính sách kinh tế cho nửa cuối năm, và thông qua “Báo cáo Tóm tắt về Vòng Kiểm tra lần thứ 19 của Ban Chấp hành Trung ương.” Cuộc họp nhấn mạnh việc vẫn duy trì các chính sách đại dịch hiện tại bao gồm chiến lược Zero – COVID (动态 清零), ứng phó kịp thời và nghiêm ngặt với các đợt bùng phát. Cuộc họp khẳng định mối quan hệ giữa các biện pháp chống dịch và phát triển kinh tế xã hội phải được nhìn nhận “một cách toàn diện, có hệ thống và lâu dài,” đặc biệt là xem xét “chi phí chính trị” 

Xem thêm: 

Tân Hoa Xã ngày 28/7/2022: 中共中央政治局召开会议 分析研究当前经济形势和经济工作 审议《关于十九届中央第九轮巡视情况的综合报告》 中共中央总书记习近平主持会议-新华网 

Các nhà lãnh đạo Trung Quốc tiếp tục ưu tiên ‘zero-Covid’ bất chấp kinh tế suy thoái

Các nhà phân tích cho biết, Bộ Chính trị Trung Quốc đã phát đi tín hiệu rằng các nhà lãnh đạo sẽ tiếp tục ưu tiên duy trì chiến lược “zero-Covid” bất chấp kinh tế suy thoái.

Trong khi nhắc lại sự cần thiết phải quản lý tốt hơn việc ngăn chặn Covid cùng với phát triển kinh tế xã hội, cuộc họp hôm thứ Năm của Bộ Chính trị gồm 25 thành viên vẫn giữ lập trường không Covid lâu nay và kêu gọi truy tìm hiệu quả các biến thể mới và phát triển vắc-xin và thuốc mới, theo Tân Hoa xã.

Xem thêm:

Caixin Global ngày 29/7/2022: China’s Leaders to Continue Prioritizing ‘Zero-Covid’ Despite Economic Slowdown, Analysts Say 

Trung Quốc ra mắt tập đoàn quặng sắt trị giá 3 tỷ USD

Chính phủ trung ương Trung Quốc đã chính thức thành lập một công ty khổng lồ về quặng sắt thuộc sở hữu nhà nước để củng cố các khoản đầu tư khai thác của Trung Quốc và điều phối hoạt động mua nguyên liệu sản xuất thép trên toàn cầu. Với vốn đăng ký 20 tỷ nhân dân tệ (3 tỷ USD), Tập đoàn Tài nguyên Khoáng sản Trung Quốc được thành lập hôm thứ Ba tại Khu Mới Xiongan, một khu kinh tế gần Bắc Kinh.

Xem thêm:

Caixin ngày 20/7/2022: China Debuts $3 Billion State Iron Ore Giant

Trung Quốc tăng cường phê duyệt các dự án khai thác than để đảm bảo nguồn cung

Trung Quốc đã thông qua các dự án bổ sung thêm 125 triệu tấn công suất sản xuất than hàng năm trong nửa đầu năm nay nhằm tăng cường nỗ lực đảm bảo đủ nguồn cung trong bối cảnh nhập khẩu than giảm và giá năng lượng tăng cao. Bộ Sinh thái và Môi trường đã phê duyệt 20 dự án khai thác than mới cho đến nay trong năm nay, bước cuối cùng trong việc xem xét quy định trước khi bắt đầu khai thác.

Xem thêm: 

Caixin Global ngày 22/7/2022: China Steps Up Approval of Coal Mining Projects to Secure Supply

Tập nhắc lại lời kêu gọi thúc đẩy công nghệ Trung Quốc sau khi Hoa Kỳ tiếp tục gia tăng các quy định hạn chế Trung Quốc tiếp cận công nghệ

Lời kêu gọi này được ông đưa ra trong một hội nghị cấp cao của Đảng Cộng sản Trung Quốc với sự tham dự của các nhà hoạch định chính sách cấp cao trong đó có cả Thủ tướng Lý Khắc Cường. Đề cập đến cái gọi là “hệ thống toàn quốc” thúc đẩy các chương trình vũ trụ và vũ khí hạt nhân của Trung Quốc, ông Tập đã khuyến khích các quan chức hàng đầu tập hợp nguồn lực và tập trung vào những đột phá quan trọng đối với tương lai đất nước, và chính phủ nên đóng một vai trò tích cực hơn trong việc điều hành quá trình này.

Sự can thiệp cá nhân của ông Tập cho thấy mối quan ngại ngày càng tăng ở Bắc Kinh về những nỗ lực của Hoa Kỳ nhằm ngăn chặn những tiến bộ của Trung Quốc trong các lĩnh vực từ trí tuệ nhân tạo và công nghệ sinh học đến đấu trường bán dẫn toàn cầu trị giá 600 tỷ đô la. Tuyên bố của ông kêu gọi sự can thiệp trực tiếp của chính phủ cũng cho thấy ông vẫn sẽ tiếp tục ưu tiên vai trò của nhà nước hơn những người khổng lồ tư nhân trong việc thúc đẩy công nghệ, theo phân tích của Jordan Schneider, nhà phân tích cấp cao tại Rhodium.

Xem thêm:

Bloomberg ngày 06/9/2022: China’s Xi Vows to Strengthen Effort to Develop New Tech, Chip Industries. Một bản PDF được lưu ở đây.

Văn phòng Thống kê công bố báo cáo nêu bật thành tựu của Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Hôm thứ Ba ngày 13/9/2022, văn phòng thống kê (NBS) đã công bố một báo cáo nêu bật những thành tựu của Trung Quốc trong thập kỷ đầu tiên dưới thời ông Tập. Có vẻ như bộ máy nhà nước-đảng đang chuẩn bị cho nhiệm kỳ thứ ba của Tập Cận Bình với tư cách là Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Theo báo cáo, Trung Quốc đã thực hiện những cải tiến toàn diện đáng kể, bao gồm: Phát triển cơ sở hạ tầng; Năng lực sản xuất năng lượng và nông nghiệp; Đổi mới khoa học và công nghệ; Phát triển xanh; Mở cửa kinh tế; Xóa đói giảm nghèo và bình đẳng kinh tế. Báo cáo đánh giá rằng trong 10 năm qua, “sức mạnh kinh tế đã tăng lên rất nhiều. Sức mạnh toàn diện của quốc gia và ảnh hưởng quốc tế đã tăng lên đáng kể.”

Mặt khác, báo cáo cảnh báo có rất nhiều yếu tố vĩ mô và các luồng gió ngược cản trở nền kinh tế, bởi vậy Trung Quốc cần có một sự lãnh đạo mạnh mẽ, hẳn là đang ám chỉ Trung Quốc vẫn cần sự lãnh đạo của Tập. 

“Cấu trúc chính trị và kinh tế toàn cầu đang phải đối mặt với những điều chỉnh sâu sắc. Chúng ta phải đoàn kết hơn nữa xung quanh Đảng với cốt lõi là Tập Cận Bình,” báo cáo viết.

Xem thêm:

Trivium China/NBS ngày 13/9/2022: 新理念引领新发展 新时代开创新局面——党的十八大以来经济社会发展成就系列报告之一 

II- HOẠT ĐỘNG ĐỐI NGOẠI

Gazprom nói Bắc Kinh sẽ thanh toán bằng đồng nhân dân tệ và đồng rúp

Thay vì thanh toán bằng USD, Trung Quốc có kế hoạch sử dụng đồng nhân dân tệ và đồng rúp của Trung Quốc để thanh toán cho công ty khí đốt Nga Gazprom trong tương lai. Gazprom đã đưa ra thông báo vào ngày 06/9/2022 sau khi hai bên ký thỏa thuận về cách thức thanh toán. Giám đốc điều hành Gazprom Alexei Miller cho biết việc cho phép thanh toán bằng đồng rúp của Nga và đồng nhân dân tệ của Trung Quốc sẽ khiến “đôi bên cùng có lợi”. Gazprom không cho biết thêm chi tiết, chẳng hạn như khi nào các loại tiền tệ sẽ được chuyển đổi.

Xem thêm:

The Moscow Times ngày 06/9/2022: Gazprom Says China Will Pay For Russian Gas in Rubles, Yuan 

Aljazeera ngày 06/9/2022: China agrees to pay for Russian gas in roubles and yuan: Gazprom

Đại sứ Trung Quốc: Cung cấp vũ khí sẽ không mang lại hoà bình cho Ukraine

Tại một cuộc họp của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc về Ukraine, Phó Đại diện thường trực phái đoàn Trung Quốc tại Liên Hợp Quốc Cảnh Sảng nói rằng việc gia tăng vũ khí và đạn dược tới chiến trường dẫn đến một viễn cảnh đáng lo ngại về một cuộc xung đột kéo dài và mở rộng ở Ukraine. Đại diện Trung Quốc viện dẫn “thực tế khắc nghiệt và hậu quả nhân đạo trong sáu tháng qua” để chứng minh rằng việc các nước phương Tây tiếp tục cung cấp vũ khí cho Ukraine sẽ không mang lại hoà bình, là một hành vi đổ thêm dầu vào lửa và sẽ chỉ làm phức tạp thêm vấn đề. 

Xem thêm:

Tân Hoa Xã ngày 08/9/2022: Supplying weapons will not bring peace to Ukraine: Chinese envoy 

Nhân vật quyền lực thứ ba của Trung Quốc đã có chuyến thăm chính thức tới Nga – Sự khác nhau giữa hai bản tường thuật

Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc Trung Quốc Lật Chiến Thư đã có chuyến thăm chính thức tới Nga từ ngày 07 – 10/9/2022 theo lời mời của Chủ tịch Duma Quốc gia Nga Vyacheslav Volodin. Ông Lật đã có cuộc gặp với Tổng thống Nga Putin tại Vladivostok ngày 07/9/2022, đồng thời tham dự Diễn đàn Kinh tế Phương Đông thường niên tại Vladivostok nhằm thúc đẩy đầu tư nước ngoài vào vùng viễn đông của Nga. Kế đó Lật hội đàm với Volodin và Chủ tịch Hội đồng Liên bang Nga Valentina Matviyenko tại Moscow, đồng thời gặp các nhà lãnh đạo các đảng phái trong Duma. 

Theo tường thuật của Tân Hoa Xã, Lật nhấn mạnh hai bên nên chia sẻ với nhau nhiều hơn những kinh nghiệm “luật pháp liên quan đến việc chống lại sự can thiệp, các lệnh trừng phạt và quyền tài phán nối dài từ bên ngoài”, về quản trị trong nước.

Sử dụng nhiều tính từ định tính mơ hồ và bóng bẩy, Lật nói với Putin rằng sự tin cậy lẫn nhau về chính trị, phối hợp chiến lược và hợp tác thực tế giữa hai nước đã đạt đến mức cao nhất từ trước đến nay. Cả Trung Quốc và Nga đều đang ở giai đoạn phát triển và hồi sinh quan trọng có tính lịch sử, có tiềm năng và triển vọng và hợp tác rộng lớn. Trung Quốc sẵn sàng tiếp tục hợp tác với Nga để ủng hộ lẫn nhau trong các vấn đề liên quan đến lợi ích cốt lõi và mối quan tâm chính của nhau, thực hiện Sáng kiến Phát triển Toàn cầu và Sáng kiến An ninh Toàn cầu đều là hai sáng kiến của phía Trung Quốc, do Tập Cận Bình đề xướng.

Trong khi đó bản tin của Tân Hoa Xã không hề đề cập đến Ukraine.

Còn bản tường thuật của Duma Quốc gia Nga lại viết rằng Lật đã đảm bảo với các thành viên Duma Quốc gia rằng “Trung Quốc hiểu và ủng hộ Nga trong các vấn đề đại diện cho những lợi ích thiết yếu của nước này, đặc biệt là về tình hình Ukraine.”

“Chúng tôi thấy rằng Hoa Kỳ và các đồng minh NATO của họ đang mở rộng sự hiện diện gần biên giới Nga, đe dọa nghiêm trọng đến an ninh quốc gia và cuộc sống của công dân Nga. Chúng tôi hoàn toàn hiểu sự cần thiết của tất cả các biện pháp Nga thực hiện nhằm bảo vệ các lợi ích chính của mình, và chúng tôi đang cung cấp cho Nga những sự hỗ trợ,” bản tin của Duma Quốc Nga nói rằng Lật Chiến Thư đã nhấn mạnh như vậy. 

Xem thêm:

Tân Hoa Xã ngày 10/9/2022: Top Chinese legislator pays official goodwill visit to Russia

Duma Quốc gia Nga ngày 09/9/2022: Leaders of the State Duma factions met with Chairman of the Standing Committee of the National People’s Congress 

Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc khẳng định Bắc Kinh đang cùng Moscow thiết lập một thế giới “công bằng hơn”

Theo AFP, trong buổi gặp Đại sứ Nga Andrey Denisov sắp về nước kết thúc nhiệm kỳ tại Trung Quốc ngày 12/9/2022, Dương Khiết Trì khẳng định “Trung Quốc sẵn sàng làm việc với Nga để không ngừng thực hiện tinh thần hợp tác chiến lược cấp cao giữa hai nước, bảo vệ lợi ích chung và thúc đẩy sự phát triển của trật tự quốc tế theo hướng công bằng và hợp lý hơn.”

Xem thêm: 

AFP/RFI ngày 13/9/2022: Trung Quốc khẳng định đang cùng Nga thiết lập một thế giới “công bằng hơn” 

Nâng cao vị thế trong khu vực thuộc phạm vi ảnh hưởng của Nga, Tập Cận Bình thăm Kazakhstan trong chuyến công du đầu tiên ra khỏi Trung Quốc kể từ khi bắt đầu đại dịch

Người phát ngôn của chính phủ Kazakhstan cho biết Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ đến thăm Kazakhstan từ ngày 14/9/2022 trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên của ông kể từ khi bắt đầu xảy ra đại dịch COVID-19. Ông Tập sẽ hội đàm cùng với Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev để hội đàm “nhằm làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện vĩnh cửu và phát triển hợp tác chính trị, thương mại, kinh tế, văn hóa và nhân đạo.”

Sau Kazakhstan, Tập Cận Bình sẽ tới Uzbekistan để tham dự hội nghị thượng đỉnh của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO). SCO cho biết “các nhà lãnh đạo của tất cả các nước thành viên đã xác nhận tham gia đầy đủ nghị trình của hội nghị thượng đỉnh” tại Samarkand, sẽ được tổ chức vào ngày 15 và 16/9.

Trước chuyến thăm tới Kazakhstan, Tập đã có một bài báo đăng trên tờ báo địa phương Kazakhstan Pravda với tựa đề “Dựa trên nền tảng quá khứ để đạt được những bước tiến lớn hơn trong quan hệ Trung Quốc – Kazakhstan”. Bài viết nhấn mạnh một loạt các sáng kiến do Trung Quốc lãnh đạo bao gồm Sáng kiến An ninh Toàn cầu, Sáng kiến Phát triển Toàn cầu, Vành đai và Con đường.

Chiều thứ Tư ngày 14/9 theo giờ địa phương, máy bay của Tập đã hạ cánh xuống sân bay ở thủ đô Nur-Sultan của Kazakhstan. Ông và người đồng cấp Kassym-Jomart Tokayev đã ký một loạt thỏa thuận bao gồm khái niệm về sự phát triển quan hệ trong 30 năm tới và thỏa thuận về hợp tác kinh tế và thương mại. Tập và Tokayev cũng thảo luận về thị trường năng lượng và tình hình bất ổn kinh tế toàn cầu. Tập khẳng định dù tình hình quốc tế có thay đổi như thế nào, Trung Quốc sẽ tiếp tục kiên quyết ủng hộ Kazakhstan trong việc bảo vệ độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của mình.

Bình luận của Tập cho thấy Tập muốn Kazakhstan tham gia vào các sáng kiến do Trung Quốc lãnh đạo, mà đặc biệt là “Sáng kiến An ninh Toàn cầu”, trong bối cảnh gia tăng căng thẳng giữa Kazakhstan và Nga sau cuộc xâm lược Ukraine. Gần đây cựu Tổng thống Nga Dmitry Medvedev đã gây xôn xao dư luận khi gợi ý trên Telegram rằng Moscow nên chuyển sự chú ý tới số phận miền bắc Kazakhstan sau Ukraine. Medvedev đã vội vã xóa bình luận này sau đó. Xuất khẩu dầu của Kazakhstan qua Nga bị gián đoạn bốn lần trong thời gian vừa rồi sau khi Nur-Sultan từ chối ủng hộ cuộc chiến của Moscow.

Kazakhstan cũng là nơi Tập lần đầu tiên công bố Sáng kiến Vành đai và Con đường vào tháng 9/2013. Kể từ đó, Trung Quốc đã đầu tư ồ ạt vào các dự án hạ tầng cơ sở ở khu vực, và xây dựng mối quan hệ ngoại giao tốt đẹp với từng quốc gia. dự án chính sách đối ngoại lớn nhất của mình vào tháng 9/2013: Sáng kiến Vành đai và Con đường. Kể từ đó, Trung Quốc đã đầu tư ồ ạt vào khu vực – về mặt tài chính vào vô số dự án cơ sở hạ tầng, và về mặt ngoại giao trong việc xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với các quốc gia riêng lẻ một khu vực vốn là vùng ảnh hưởng của Nga. 

Xem thêm:

Eurasianet ngày 23/8/2022: Kazakh oil exports across Russia interrupted for fourth time this year 

South China Morning Post ngày 05/9/2022: Xi Jinping to visit Kazakhstan in first trip out of China since pandemic began. Một bản PDF được lưu ở đây

Tân Hoa Xã/SCIO ngày 14/9/2022: Full text of Xi’s signed article on Kazakh newspaper 

RFI ngày 14/9/2022: Mặt trận Trung Quốc – Nga chống phương Tây rạn nứt vì Kazakhstan? 

Reid Standish ngày 14/9/2022: Xi’s Central Asian tour has begun

Trung Quốc và Uzbekistan ký kết những thoả thuận hợp tác mới, “thể hiện kế hoạch chi tiết mới cho hợp tác toàn diện Trung Quốc – Uzbekistan”

Các cơ quan liên quan của hai chính phủ đã ký nhiều văn bản hợp tác về nông nghiệp, kinh tế kỹ thuật số, phát triển xanh, văn hóa, hợp tác địa phương và truyền thông. Theo Nhân dân Nhật báo, cùng xây dựng Vành đai và Con đường vẫn là điểm nhấn và là chủ đề quan trọng của hợp tác Trung Quốc-Uzbekistan. Hai bên nhất trí tích cực thúc đẩy sức mạnh tổng hợp giữa Sáng kiến Vành đai và Con đường và chiến lược phát triển của “Uzbekistan mới” cho giai đoạn 2022-2026.

Xem thêm:

Nhân dân Nhật báo ngày 17/9/2022: Xi’s visit charts new blueprint for all-round China-Uzbekistan cooperation 

Trung Quốc, Kyrgyzstan, Uzbekistan ký thỏa thuận đường sắt mang tính bước ngoặt

Các quan chức Trung Quốc, Kyrgyzstan và Uzbekistan đã ký một biên bản ghi nhớ ba bên liên quan đến hợp tác trên tuyến đường sắt Trung Quốc-Kyrgyzstan-Uzbekistan (đoạn ở Kyrgyzstan). Biên bản không đưa ra lộ trình xây dựng tuyến đường sắt liên kết ba nước, vốn được khởi động lần đầu tiên cách đây 1/4 thế kỷ nhưng đã phải vật lộn để bắt đầu triển khai cho đến khi Nga xâm lược Ukraine tạo được động lực mới. Nhưng biên bản ghi nhớ này đã đưa dự án tiến gần hơn với thực tế một bước, bằng cách đưa ra các điều khoản nghiên cứu tính khả thi cho chặng Kyrgyzstan, tuyến đường còn thiếu để kết nối các tuyến đường sắt hiện có ở Trung Quốc và Uzbekistan, sẽ được hoàn thành vào nửa đầu năm 2023.

Xem thêm:

Eurasianet ngày 15/9/2022: China, Kyrgyzstan, Uzbekistan sign landmark railroad deal 

Tập, Putin lần đầu tiên gặp trực tiếp kể từ ngày Nga xâm lược Ukraine. Putin có thể sẽ không nhận được sự giúp đỡ thiết yếu từ Trung Quốc

Tập Cận Bình đã gặp trực tiếp Vladimir Putin tại hội nghị thượng đỉnh của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) được tổ chức trong hai ngày 15 & 16/9/2022. SCO được coi là nỗ lực của các nhà lãnh đạo độc tài nhằm đẩy lùi áp lực địa chính trị gia tăng từ Hoa Kỳ. Trước đó, một hội chợ thương mại do nhà nước Trung Quốc hậu thuẫn đột ngột hủy bỏ một sự kiện do Ukraine tổ chức nhằm chào mời các cơ hội đầu tư ở đó. Động thái này làm dấy lên lo ngại rằng Bắc Kinh đang ngầm hậu thuẫn cho Moscow trong cuộc chiến với Ukraine. 

Tuy nhiên, Putin có thể sẽ không nhận được nhiều sự giúp đỡ từ Tập Cận Bình đối với những tổn thất của Nga ở Ukraine. Trong khi Tập coi Nga là một đồng minh ngoại giao quan trọng chống lại Hoa Kỳ, đặc biệt là các liên minh quân sự và quyền kiểm soát hệ thống tài chính toàn cầu của Hoa Kỳ, ít có động lực trong nước khiến Tập giúp đỡ Nga về mặt quân sự và trở nên liên quan tới cuộc chiến. 

Amanda Hsiao, một nhà phân tích cấp cao tại Crisis Group nhận định cho đến nay, Trung Quốc đã hỗ trợ về mặt chính trị và tinh thần cho Moscow nhưng đã không cung cấp hỗ trợ quân sự và cố gắng tránh không vi phạm các lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ. Trong khi Tập cần phải đảm bảo quyền lực nhiệm kỳ thứ ba, bất kỳ thiệt hại về nhân mạng hoặc kinh tế trong nước sẽ trở nên trầm trọng hơn bởi các lệnh trừng phạt tài chính của Hoa Kỳ và có nguy cơ tác dụng ngược cho Đảng Cộng sản Trung Quốc về mặt chính trị. 

Hsiao nói Trung Quốc vẫn có một số cách khác để thể hiện sự ủng hộ nhiều hơn đối với Nga mà không làm thay đổi lập trường của Trung Quốc về cuộc chiến. Đó có thể bao gồm việc sử dụng hội nghị Tổ chức Hợp tác Thượng Hải để cho thế giới thấy rằng Putin không bị cô lập, cũng như tham gia nhiều cuộc tập trận quân sự chung với Nga hơn. Trung Quốc sẽ tiếp tục cân bằng giữa lợi ích chiến lược và lợi ích kinh tế – những lợi ích này sẽ tiếp tục hướng dẫn Bắc Kinh định vị trong tương lai.

Tại Samarkand ngày 15/9/2022, hai nhà lãnh đạo đã hùng hồn đảm bảo về sự ủng hộ lẫn nhau. Ông Tập gọi Putin là “người bạn cũ” và tuyên bố rằng Trung Quốc sẽ tiếp tục hợp tác chặt chẽ với Nga. Trung Quốc sẽ làm việc với Nga để “thiết lập dần dần sự ổn định và năng lượng tích cực trong một thế giới hỗn loạn.”

Đến lượt mình, Putin thừa nhận rằng Tập đã đưa ra các câu hỏi và quan ngại về tình hình Ukraine nhưng vẫn đánh giá cao vị thế cân bằng của những người bạn Trung Quốc khi đề cập đến cuộc khủng hoảng Ukraine.” Về Đài Loan, Putin hứa rằng Nga sẽ ủng hộ “chính sách một quốc gia” của Trung Quốc và bác bỏ các hành động khiêu khích của phương Tây. Đây là những dấu hiệu của điều đã được dự báo ngay từ ngày đầu Nga khai chiến ở Ukraine: đó là Tập Cận Bình của Trung Quốc đã trở thành đối tác cao cấp hơn, chi phối mối quan hệ Trung – Nga.

Đồng thời, Bộ Quốc phòng Nga thông báo về các cuộc tuần tra chung của lực lượng hải quân hai nước ở Thái Bình Dương. Các cuộc tuần tra này nhằm “tăng cường hợp tác hải quân giữa Liên bang Nga và Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, duy trì hòa bình và ổn định ở khu vực Châu Á – Thái Bình Dương,” giám sát đường bờ biển và bảo vệ các địa điểm có giá trị kinh tế.

Hai lãnh đạo Trung Quốc và Nga cũng đã có cuộc gặp với người đồng cấp Mông Cổ, Ukhnaagiin Khurelsukh, trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh ba bên Nga-Mông Cổ-Trung Quốc. Trong khi Khurelsukh cho biết ông ủng hộ các đường ống dẫn dầu và khí đốt bổ sung từ Nga sang Trung Quốc qua Mông Cổ, vẫn chưa có thông báo nào liên quan đến đường ống dẫn khí đốt tự nhiên Nga-Trung có tên Power of Siberia-2. Đường ống tương lai gặp phải nhiều vấn đề nghiêm trọng, bao gồm tính kinh tế của dự án yếu; sớm nhất là năm 2030 mới có thể đi vào hoạt động; và khả năng đường ống có thể trở nên lỗi thời, khiến Nga phải gánh một tài sản đắt giá.

Xem thêm:

Bloomberg ngày 07/9/2022: Xi, Putin Set for First Meeting Since Russia Invaded Ukraine. Một bản PDF được lưu ở đây

Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 12/9/2022: Xi Jinping to Attend the 22nd Meeting of the Council of Heads of State of the Shanghai Cooperation Organization and Pay State Visits to Kazakhstan and Uzbekistan 

Bloomberg ngày 14/9/2022: Xi Unlikely to Throw Putin a Lifeline as Ukraine Struggles Mount. Một bản PDF được lưu ở đây

Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 15/9/2022: President Xi Jinping Meets with Russian President Vladimir Putin 

Politico ngày 24/8/2022: Europe’s reverse leverage: Gazprom can’t shift its gas

Michael Radunski: Ẩn sau những lời ấm áp bề ngoài dành cho Putin, mục đích thực chất của Tập là mở rộng ảnh hưởng ở Trung Á

Trong khi Trung Quốc đang mở rộng ảnh hưởng ở Trung Á, thì Matxcơva gặp khó khăn trong việc giành được sự ủng hộ trong SCO vì những hành động gây hấn của mình. Ví dụ, vào năm 2008, Tổng thống khi đó là Dmitry Medvedev đã cố gắng thuyết phục các quốc gia SCO tại hội nghị thượng đỉnh ở Dushanbe ủng hộ cuộc xâm lược Gruzia của Nga. Kế hoạch của Thủ tướng Medvedev đã thất bại – đặc biệt là vì Trung Quốc lo sợ rằng việc Abkhazia và Nam Ossetia ly khai sẽ tạo tiền lệ cho việc Đài Loan ly khai khỏi Trung Quốc.

Sự mất cân bằng quyền lực-chính trị giữa Trung Quốc và Nga ngày càng trở nên rõ ràng ở nhiều cấp độ hơn. Và Tập là một chính trị gia quyền lực quyết liệt, hiểu quá rõ cách khai thác lợi thế của đất nước mình so với Nga.

Chuyến đi này một lần nữa cho thấy ấn tượng rằng, ở cấp độ chiến thuật, Tập đang tìm cách sát cánh cùng Putin chống lại Mỹ và áp lực kinh tế ngày càng tăng từ phương Tây. Nhưng Tập không muốn tham gia chặt chẽ với Nga. Tập bày tỏ hiểu biết đối với cuộc tấn công của Nga, nhưng đồng thời tuân thủ các biện pháp trừng phạt của phương Tây. Ở cấp độ chiến lược, Tập muốn duy trì khả năng tiếp cận thị trường toàn cầu và bất chấp mọi bất hòa, không cắt đứt hoàn toàn quan hệ với phương Tây.

Tân Hoa Xã ngày 15/9/2022: 习近平会见俄罗斯总统普京-新华网

Bộ Quốc phòng Nga ngày 15/9/2022: Ships of Russian and Chinese naval branches conduct joint policing in Pacific Ocean

———-

Tập Cận Bình tại hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải

Chủ tịch Trung Quốc nhấn mạnh, hiện nay, thế giới đang trải qua những thay đổi sâu sắc chưa từng thấy trong một thế kỷ, và thế giới đang bước vào một thời kỳ biến động và thay đổi mới. Xã hội loài người đang đứng trước ngã ba đường và đối mặt với những thách thức chưa từng có. Trong tình hình mới, Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO), với tư cách là lực lượng kiến tạo quan trọng trong các vấn đề quốc tế và khu vực, phải dũng cảm đối mặt với tình hình quốc tế đang thay đổi, nắm vững xu thế thời đại, không ngừng tăng cường đoàn kết, hợp tác, đẩy mạnh xây dựng cộng đồng SCO ngày càng chặt chẽ hơn và chia sẻ một tương lai chung.

Xem thêm:

Nhân dân Nhật báo ngày 17/9/2022: 高清大图|习近平主席的上合组织撒马尔罕峰会时间 

Hoàn cầu Thời báo của Đảng Cộng sản Trung Quốc: Trung Quốc và Nga chia sẻ tiềm năng hợp tác tươi sáng trong lĩnh vực chế biến cá và xây dựng cơ sở hạ tầng ở Quần đảo Kuril (mà Nga đang tranh chấp với Nhật Bản)

Tờ báo tuyên truyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc nói rằng theo các chuyên gia Trung Quốc và Nga có tiềm năng hợp tác sáng sủa trong việc phát triển quần đảo, khi Nga đang chuyển trọng tâm sang vùng Viễn Đông trong bối cảnh các lệnh trừng phạt của phương Tây và cả hai bên đều có triển vọng hợp tác rộng rãi trong lĩnh vực chế biến cá và xây dựng cơ sở hạ tầng, với những tiến bộ đạt được trong giao dịch tiền tệ và cải thiện kết nối đường bộ. Quần đảo Kuril có trữ lượng dầu khí khổng lồ và chúng nằm gần các tuyến đường vận chuyển quan trọng trên thế giới. Trong những năm gần đây, Nga đã và đang thúc đẩy các cơ hội đầu tư vào Quần đảo Kuril, mang đến cho các nhà đầu tư các lợi ích về thuế, giảm phí bảo hiểm và các ưu đãi hành chính.

Quần đảo Kuril bị Liên bang Xô Viết chiếm hồi năm 1945 và hiện giờ nằm trong sự quản lý của Nga. Tuy nhiên Nhật Bản có yêu sách chủ quyền đối với một phần của quần đảo này.

Xem thêm:

Global Times ngày 08/9/2022: China, Russia share bright cooperation potential in fish processing and infrastructure construction in Kuril Islands: experts

Vương Nghị: Quan hệ Trung Quốc – Nhật Bản cần phát triển đúng hướng. Nhật Bản không được che giấu lập trường về vấn đề Đài Loan

Khai mạc một hội nghị kỷ niệm 50 năm bình thường hóa quan hệ Trung Quốc – Nhật Bản với sự tham gia của người đồng cấp Nhật Bản, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị nói rằng quan hệ Trung Quốc và Nhật Bản cần phát triển đúng hướng. Các vấn đề quan trọng của các nguyên tắc liên quan đến nền tảng mối quan hệ Trung Quốc – Nhật Bản, ví dụ như vấn đề lịch sử và Đài Loan, không được che giấu dù chỉ một chút,” Vương nói. Bộ trưởng Trung Quốc cũng chỉ ra sự cảnh giác của ông đối với việc Nhật Bản tham gia sâu hơn vào nỗ lực của Hoa Kỳ nhằm tách khỏi Trung Quốc trong các ngành được coi là thiết yếu với an ninh quốc gia. Vương nói Tokyo và Bắc Kinh cần tránh những con đường sai lầm như phân tách và cắt đứt chuỗi cung ứng.

Xem thêm:

Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 12/9/2022: 王毅就构筑契合新时代要求的中日关系提出五点看法

The Japan Times ngày 13/9/2022: Japan must not ‘obscure’ stance on Taiwan issue, China’s top diplomat says

Ấn Độ, Trung Quốc rút quân khỏi khu vực biên giới Himalaya đang tranh chấp

Quân đội Ấn Độ và Trung Quốc đã bắt đầu rút quân khỏi khu vực biên giới Gogra-Hotsprings ở phía tây dãy Himalaya, sau hai năm đụng độ ở biên giới khiến quan hệ ngoại giao hai nước trở nên căng thẳng. Sự kiện này diễn ra Hội nghị Tổ chức Hợp tác Thượng Hải ở Uzbekistan vào tuần tới mà Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi dự kiến ​​sẽ tham dự.

Sự kiện đánh dấu một bước tiến trong việc giải quyết tình trạng bế tắc quân sự bắt đầu sau một cuộc đụng độ vào tháng 6/2020 ở Ladakh ở phía tây dãy Himalaya khiến 20 binh sĩ Ấn Độ và 4 binh sĩ Trung Quốc thiệt mạng. Hai nước sau đó đã triển khai khoảng 50.000 quân mỗi nước, được hỗ trợ bởi máy bay chiến đấu, pháo binh và xe tăng dọc suốt biên giới Himalaya dài 3.800 km.

Tuy nhiên, Chuẩn tướng Arun Sahgal từ Nhóm chính sách Delhi, một tổ chức tư vấn ở New Delhi, cảnh báo rằng hoạt động bồi đắp dọc theo biên giới Himalaya của hai nước sẽ không sớm kết thúc.

Xem thêm:

VOA News ngày 09/9/2022: India, China Withdraw Troops from Disputed Himalayan Border Area

Reuters ngày 09/9/2022: Indian and Chinese troops disengaging from western Himalayan area

Thông điệp nước Úc gửi tới Trung Quốc

Trong bài phát biểu tại Buổi Dạ Tiệc được tổ chức ngày 13/9/2022 bởi ACBC, tổ chức thúc đẩy kinh doanh, thương mại và đầu tư giữa Úc và Trung Quốc, Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Úc Tim Watts cho biết khi Bộ trưởng Ngoại giao Úc Penny Wong gặp người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị vào ngày 08/7 tại Bali, thông điệp của bà rất rõ ràng:

– Hai bên nên hướng tới một mối quan hệ có lợi và tôn trọng lẫn nhau

– Úc sẵn sàng hợp tác với Trung Quốc, bao gồm cả việc giải quyết những thách thức chung như biến đổi khí hậu

– Úc sẽ tìm cách giải quyết các vấn đề theo cách phù hợp với Quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện và phù hợp với lợi ích quốc gia

– Úc sẽ lên tiếng về những vấn đề quan trọng đối với người Úc

– Úc muốn đối thoại và tham gia nhiều hơn nữa để giải quyết những khác biệt và tránh thông tin sai lệch.

Xem thêm:

Bộ Ngoại giao Úc ngày 13/9/2022: ACBC Networking Day Gala Dinner 

Bộ trưởng Thương mại và Du lịch Úc nói chưa thể gặp người đồng cấp Trung Quốc ngay lập tức

Bộ trước Thương mại và Du lịch Úc Don Farrell cho biết có thể sẽ chưa gặp được người đồng cấp Trung Quốc trong tháng này vì người đứng đầu đàm phán thương mại của Trung Quốc sẽ không tham dự cuộc họp của các Bộ trưởng Thương mại ở Indonesia vào tuần tới. 

Trước đó, Farrell đã cố gắng nhưng không gặp được Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc tại Hội nghị cấp Bộ trưởng của Tổ chức Thương mại Thế giới vào tháng 6 vừa rồi ở Geneva. Với việc Đại hội Đảng Cộng Sản Trung Quốc sắp diễn ra vào giữa tháng 10, ít có khả năng các cuộc đàm phán sẽ sớm diễn ra.

Chính phủ tiền nhiệm dưới thời Thủ tướng Morrison đã theo đuổi chiến lược “đặt toàn bộ trứng vào một giỏ Trung Quốc” đã khiến cho Úc dễ bị tổn thương khi giao dịch bị tắc nghẽn, Farrell cho biết sau hai ngày hội đàm Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ dương – Thái Bình Dương (IPEF) do Hoa Kỳ tổ chức. Úc cần phải đa dạng hoá và mở rộng không gian giao thương, và IPEF là một cách thực sự tốt để thực hiện điều đó, ông nói.

Xem thêm:

Bloomberg ngày 11/9/2022: Australia Trade Chief Says No Immediate Plans to Meet with China’s Minister. Một bản PDF được lưu ở đây.

Bộ trưởng Ngoại giao Đức: Chiến lược đối với Trung Quốc không được lặp lại sai lầm như với Nga

Ngoại trưởng Đức Annalena Baerbock muốn chấm dứt chính sách “thay đổi thông qua thương mại” kéo dài nhiều năm của Đức, mà theo bà đã thất bại một cách ngoạn mục ở Nga và Trung Quốc. “Thương mại không tự động mang tới dân chủ,” Baerbock nói tại Ngày Kinh tế của Hội nghị Trưởng Phái đoàn Ngoại giao Đức ở nước ngoài lần thứ 20 ở Berlin hôm 06/9/2022. Những sai lầm trong quan hệ với Nga giờ đây phải được Chính phủ Đức xem xét khi soạn thảo chiến lược Trung Quốc của Đức.

Baerbock cho rằng lý thuyết “phụ thuộc lẫn nhau” đã được theo đuổi quá lâu và giờ thì “chúng ta không thể tiếp tục dựa vào các nước chuyên quyền.” Có nhiều quốc gia trong khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương đáng để cho Đức hợp tác. “Không phải vô cớ mà Apple đang chuyển một phần sản xuất sang Việt Nam ngay bây giờ.”

Bộ trưởng Ngoại giao Đức cũng gián tiếp đề cập đến tình hình nhân quyền ở Trung Quốc. Giờ đây không thể tiếp tục định hình nền kinh tế chỉ dựa trên “cương lĩnh kinh doanh là trước hết”. “Giá trị và lợi ích không đối lập nhau mà là hai mặt của cùng một đồng tiền.”

Xem thêm:

China Table/Bộ Ngoại giao Đức ngày 06/9/2022: Speech by Foreign Minister Annalena Baerbock at the Business Forum of the 20th Conference of the Heads of German Missions 

Trung Quốc cảnh báo Berlin nếu có ý định rút hỗ trợ đầu tư kinh tế ở Trung Quốc

Vào thứ Năm tuần trước, Reuters đưa tin rằng Bộ Kinh tế Đức đang xem xét, trong số những dự định khác, chính sách đảo ngược đầu tư nhà nước và bảo lãnh xuất khẩu cho các công ty hoạt động ở Trung Quốc và ngân hàng phát triển nhà nước KfW nên giảm hạn mức tín dụng cho hoạt động kinh doanh tại Trung Quốc của các công ty Đức.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ning nói rằng nếu báo cáo là chính xác thì chính sách mời này của Đức là “vô nghĩa” vì sẽ gây tổn hại đến lợi ích kinh tế của chính nước Đức. Mao nói: “Chúng tôi hy vọng rằng Đức sẽ áp dụng một chính sách hợp lý và thiết thực đối với Trung Quốc và ủng hộ việc mở cửa hai chiều hơn nữa để truyền năng lượng tích cực vào quan hệ hợp tác cùng có lợi ở cấp độ cao.” 

Phát ngôn viên Robert Saeverin của Bộ Kinh tế Đức đã không xác nhận báo cáo của Reuters. “Nhiệm vụ hiện tại của chúng tôi là tạo ra sự nhạy cảm đối với vấn đề này. Chiến lược Trung Quốc, đang được chính phủ Đức xây dựng dưới sự dẫn dắt của Bộ Ngoại giao, cũng có thể giải quyết vấn đề này.” Saeverin cũng từ chối xác nhận kế hoạch của các nước G7 sẽ đệ đơn khiếu nại lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) về các hạn chế đối với thị trường Trung Quốc. 

Xem thêm:

China Table ngày 15/9/2022: China warns Berlin against economic withdrawal 

Quốc vụ khanh Nghị viện Bộ Kinh tế Đức: Chúng ta cần có cái nhìn thực tế đối với Trung Quốc

Ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc hiện cũng là mối quan tâm của chính phủ Đức. Trong một cuộc phỏng vấn với China Table, Franziska Brantner, Quốc vụ khanh Nghị viện Bộ Kinh tế Liên bang Đức, ủng hộ việc không cấp bảo lãnh đầu tư nếu các tiêu chuẩn về đạo đức hoặc lao động không được đáp ứng trong sản xuất ở một khu vực. Tuy nhiên, bà không muốn các công ty Đức rút hoàn toàn khỏi thị trường Trung Quốc. Thay vào đó, Brantner kêu gọi các công ty Đức đổi mới hơn, đa dạng hóa thị trường hơn và nhận thức rõ ràng hơn về các rủi ro. Chính sách của Đức đối với Trung Quốc cần phải hiểu nước này đã thay đổi như thế nào trong những năm gần đây. Brantner cảnh báo nếu không điều chỉnh chính sách kịp thời, sẽ có nguy cơ phụ thuộc rất nguy hiểm.

Xem thêm:

China Table ngày 16/9/2022: Franziska Brantner: ‘We have to look realistically at China’

Các hiệp hội doanh nghiệp Đức chỉ trích kế hoạch chính sách thương mại cứng rắn hơn với Trung Quốc

Một số hiệp hội doanh nghiệp Đức đã bày tỏ không hài lòng với kế hoạch của Bộ Kinh tế và Bộ Ngoại giao Đức nhằm đưa ra một đường lối cứng rắn hơn trong chính sách thương mại với Trung Quốc với lý do vi phạm nhân quyền và nguy cơ trở nên quá phụ thuộc vào Trung Quốc. Việc cắt giảm các công cụ như đầu tư nhà nước và bảo lãnh xuất khẩu hoặc trợ cấp công bằng thương mại cho Trung Quốc sẽ cản trở hoạt động kinh doanh của nhiều công ty với Trung Quốc.

Ông Friedolin Strack, Giám đốc điều hành Ủy ban Châu Á – Thái Bình Dương (APA) của doanh nghiệp Đức yêu cầu: “Sự hỗ trợ và bảo vệ của chính phủ đối với hoạt động kinh doanh của các công ty Đức tại Trung Quốc phải được duy trì như một vấn đề nguyên tắc,” đồng thời cho biết APA cũng hỗ trợ đa dạng hóa các thị trường mua bán và mua sắm ở Châu Á. “Tuy nhiên, mục tiêu không phải là rút khỏi Trung Quốc, mà là phát triển thêm các thị trường tăng trưởng hơn nữa ở Châu Á và các khu vực khác trên thế giới.” Để đạt được điều này, việc mở rộng xúc tiến thương mại nước ngoài sẽ là cần thiết hơn, ông nói.

Trưởng bộ phận Ngoại thương tại Hiệp hội Phòng Thương mại và Công nghiệp Đức (DIHK), Volker Treier cho biết: “Nền kinh tế Đức năng động trên trường quốc tế hiện đang bị ảnh hưởng lớn bởi sự gián đoạn chuỗi cung ứng và đang phải vật lộn với giá nguyên liệu thô, và các sản phẩm trung gian trong một số trường hợp, tăng quá mức. Trong giai đoạn này, một động thái chiến lược rời khỏi đối tác thương mại lớn nhất của chúng tôi sẽ là một đòn cay đắng nữa đối với hoạt động ngoại thương của chúng tôi.”

Hiện nay có khoảng 5.000 công ty Đức đang hoạt động tại Trung Quốc.

Phó Thủ tướng Đức phản đối Cosco có cổ phần tại Hamburg

Phó Thủ tướng Đức Robert Habeck đã lên tiếng phản đối việc hãng vận tải khổng lồ Cosco của Trung Quốc mua cổ phần cảng container ở Tollerort. Cảng container Tollerort chỉ là một phần nhỏ trong tổng thể cảng, nhưng sau đó Trung Quốc có thể ảnh hưởng đến thương mại, ông nói. Hiện chính phủ Đức vẫn chưa có quyết định cuối cùng. “Nhưng trên thực tế, về tổng thể, tôi nghĩ chúng ta nên nghiêm ngặt hơn đối với các khoản đầu tư của Trung Quốc vào Châu Âu,” Habeck nói.

Theo thông tin mà German Manager Magazin có được, Bộ Kinh tế của Habeck đã hoãn quyết định cho đến tháng 10, nhưng vẫn giữ nguyên ý kiến ​​phản đối. Lý do hoãn được cho là cần đủ thời gian để đưa ra một tuyên bố. Theo Reuters, thông tin mới nhất từ ​​chính giới là Văn phòng Thủ tướng, không giống như Bộ Kinh tế, có bảo lưu về việc cấm thương vụ này.

Cosco muốn mua lại 35% công ty điều hành cảng container Tollerort, thuộc công ty kho và cảng Hamburg HHLA. Thương vụ này đã được HHLA và Cosco đồng ý vào tháng 9/2021. Cảng Hamburg gần đây đã thúc giục chính phủ Đức không chặn các kế hoạch của Cosco. “Sự gia nhập của người Trung Quốc vào công ty điều hành sẽ mang lại lợi ích to lớn cho cảng và không phải là một mối đe dọa, đặc biệt là vì Cosco sẽ sớm trở thành công ty vận tải biển lớn nhất thế giới,” Axel Mattern, thành viên Ban điều hành Tiếp thị của Hafen Hamburg cho biết. Theo Mattern, “Một sự từ chối đối với người Trung Quốc sẽ là một thảm họa không chỉ đối với cảng mà còn đối với Đức” vì chính phủ Trung Quốc có thể phản ứng.

Xem thêm:

China Table ngày 14/9/2022: Habeck opposes Cosco stake in Hamburg 

Đại học Hoàng gia của Anh đóng cửa liên doanh nghiên cứu với các công ty quốc phòng Trung Quốc

Theo tờ The Guardian, Đại học Hoàng gia (Imperial College) sẽ đóng cửa hai trung tâm nghiên cứu của Anh trong nỗ lực quyết liệt kiểm soát hợp tác học thuật với Trung Quốc. Đầu tiên là Trung tâm Thiết kế và Sản xuất Kết cấu Avic, vốn có mối quan hệ đối tác lâu dài với nhà cung cấp hàng không quân sự và dân dụng hàng đầu của Trung Quốc và đã được cung cấp hơn 6 triệu bảng Anh để nghiên cứu các vật liệu hàng không vũ trụ tiên tiến. Trung tâm thứ hai được điều hành chung với Biam, một công ty con của một công ty hàng không và quốc phòng khác thuộc sở hữu nhà nước, đã đóng góp 4,5 triệu bảng Anh cho các dự án về pin hiệu suất cao, các thành phần động cơ phản lực và kính chắn gió máy bay chống va đập. 

Xem thêm:

The Guardian ngày 11/9/2022: Imperial College to shut joint research ventures with Chinese defence firms

Nghị sĩ Ukraine đã phải chịu áp lực từ Trung Quốc về cuộc họp kín ủng hộ Đài Loan

Trung Quốc đã cố gắng ngăn cản kế hoạch nghị sĩ Oleksandr Merezhko tổ chức một cuộc họp kín trong Quốc hội Ukraine bàn về mối quan hữu nghị với Đài Loan. Sáng kiến của ông đã nhận được sự quan tâm và ủng hộ giữa các đồng nghiệp trong các đảng phái, Merezhko cho biết trong một cuộc phỏng vấn do CNA thực hiện.

Xem thêm:

Focus Taiwan ngày 10/9/2022: Ukrainian MP under pressure from China over pro-Taiwan caucus 

Giám đốc IMF: Trung Quốc chịu trách nhiệm về các khoản nợ của các nền kinh tế mới nổi

Tại một sự kiện do Trung tâm Phát triển Toàn cầu tổ chức hôm thứ Ba ngày 13/9/2022, Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva nhắc đích danh Trung Quốc, và các chủ nợ lớn khác, khu vực tư nhân phải chịu trách nhiệm về các vấn đề nợ ngày càng tăng của các thị trường mới nổi và các nước thu nhập thấp. Bà cho biết một phần tư các thị trường mới nổi và 60% các quốc gia có thu nhập thấp đang đứng trước bờ vực hoặc đã rơi vào cảnh nợ nần.

Mới đây, tờ Financial Times đã đưa tin rằng Trung Quốc đã cấp “các khoản vay khẩn cấp” bí mật cho các nước mới nổi và đang phát triển đang gặp khó khăn về tài chính. Theo báo cáo, hàng tỷ USD đã chảy đến Sri Lanka, Argentina và Pakistan kể từ năm 2017. Kenya, Angola, Lào, Belarus, Ukraine và những nước khác cũng được cho là đã nhận được tiền. Bradley Parks, Giám đốc điều hành của tổ chức AidData chỉ trích rằng những khoản vay khẩn cấp này đã không có sự tham khảo ý kiến ​​của các chủ nợ khác và không kích hoạt quá trình tái cơ cấu.

Các khoản cho vay khẩn cấp như vậy giúp ngăn chặn các vụ vỡ nợ thanh toán, ví dụ cho phép các nước bị ảnh hưởng hoàn trả các khoản vay được cấp theo Con đường Tơ lụa Mới. Tuy nhiên, điều này chỉ làm trì hoãn vấn đề nợ và Trung Quốc đảm bảo được ảnh hưởng chính trị của mình thông qua các khoản vay này. 

Cảnh báo của Georgieva cũng nêu bật vai trò quan trọng của các chủ nợ tư nhân. Trong khi Trung Quốc thực sự là nước cho vay lớn nhất ở nhiều quốc gia, các chủ nợ tư nhân, bao gồm các ngân hàng quốc tế, quỹ hưu trí và các nhà đầu tư, nắm giữ một phần lớn trái phiếu do các nền kinh tế đang phát triển và mới nổi phát hành.

Xem thêm:

China Table ngày 15/9/2022: IMF chief: China is responsible for debts of emerging economies 

Financial Times ngày 11/9/2022: China emerges as IMF competitor with emergency loans to at-risk nations. Một bản PDF được lưu ở đây.

———-

III- QUAN HỆ TRUNG – MỸ 

Hoa Kỳ cấm các công ty công nghệ tiên tiến hoạt động ở Trung Quốc trong 10 năm

Chính quyền Biden cấm các công ty công nghệ nhận tiền từ CHIPS sẽ không được phép kinh doanh hay xây dựng các cơ sở sản xuất chip “tiên tiến hàng đầu” ở Trung Quốc trong 10 năm để ngăn chặn công nghệ tiên tiến bị bán hoặc đánh cắp bởi các đối thủ cạnh tranh chiến lược của Hoa Kỳ. Điều kiện hạn chế này cũng sẽ áp dụng với cả các nhà sản xuất AMD và Nvidia có trụ sở tại Hoa Kỳ, sản xuất vật liệu bán dẫn cho các sản phẩm từ ô tô đến máy tính siêu nhanh. Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ Gina Raimondo trích dẫn những lo ngại về an ninh quốc gia đối với hạn chế này, nói thêm rằng những người nhận tiền sẽ chỉ được phép mở rộng hoạt động ở Trung Quốc trong trong mảng chip truyền thống và rẻ hơn.

Chính quyền Tổng thống Biden dự định tiếp tục mở rộng các hạn chế xuất khẩu sang Trung Quốc các vật liệu bán dẫn liên quan tới trí tuệ nhân tạo và công cụ sản xuất chip

Bộ Thương mại Hoa Kỳ dự định công bố các quy định mới dựa trên các hạn chế được thông báo trong thư đầu năm nay cho ba công ty Hoa Kỳ – KLA Corp, Lam Research Corp và Applied Materials Inc, theo các nguồn tin của Reuters. Nội dung các lá thư cấm các công ty xuất khẩu thiết bị sản xuất chip cho các nhà máy Trung Quốc sản xuất vật liệu bán dẫn tiên tiến dưới 14 nanomet trừ khi có giấy phép của Bộ Thương mại. Cách tiếp cận của chính phủ Hoa Kỳ trong việc ban hành các quy định mới thông qua các “bức thư” gửi trực tiếp cho các công ty nhằm tránh một trình tự lập pháp mất nhiều thời gian. Tuy nhiên, những “bức thư” như vậy chỉ áp dụng cho những công ty đã nhận được bức thư đó.

Một số nguồn tin cho biết các quy định có thể sẽ bao gồm các hành động bổ sung chống lại Trung Quốc. Theo China Table, các công ty Hoa Kỳ khác cũng có thể bị ảnh hưởng bởi những hạn chế này, được đồn đại là Intel Corp hoặc công ty khởi nghiệp Cerebras Systems. Tuy nhiên các hạn chế này vẫn có thể được điều chỉnh lại trong quá trình thực hiện, và các quy định được công bố muộn hơn dự kiến.

Hôm Chủ nhật ngày 11/9/2022, người phát ngôn Bộ Thương mại cho biết Bộ đang xem xét các chính sách đối với Trung Quốc nhưng chưa sẵn sàng thảo luận về những thay đổi cụ thể vào thời điểm này. Các mục tiêu bao gồm ngăn chặn Trung Quốc mua lại công nghệ của Hoa Kỳ để hỗ trợ các nỗ lực hiện đại hoá quân sự, tiến hành các hoạt động vi phạm nhân quyền và có khả năng thực hiện các hoạt động xấu khác.

Trung Quốc phụ thuộc vào vật liệu bán dẫn nhập khẩu từ Hoa Kỳ. Gần đây nhất, theo dữ liệu của Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc công bố hồi tháng 5, sản lượng chip hàng tháng của Trung Quốc đã giảm đáng kể xuống mức thấp nhất kể từ năm 2020. 

Xem thêm:

Reuters ngày 12/9/2022: Exclusive: Biden to hit China with broader curbs on U.S. chip and tool exports

Bloomberg ngày 12/9/2022: Biden to Formalize Curbs on Exports of Advanced Chips for AI to China. Một bản PDF được lưu ở đây.

Hoa Kỳ đang xem xét các biện pháp trừng phạt nhằm ngăn chặn Trung Quốc xâm lược Đài Loan

Hoa Kỳ đang xem xét các biện pháp trừng phạt chống lại Trung Quốc để ngăn chặn nước này xâm lược Đài Loan. Các nguồn tin cho biết các biện pháp trừng phạt tiềm năng sẽ mở rộng các biện pháp hạn chế thương mại và đầu tư với Trung Quốc trong các công nghệ như chip máy tính và thiết bị viễn thông. EU được cho là đang đối mặt với áp lực phải thông qua các lệnh trừng phạt tương tự. Trong khi đó, phái đoàn ngoại giao của Đài Loan tại Washington đã tiếp đón khoảng 60 nhà lập pháp từ Châu Âu, Châu Á và Châu Phi vào thứ Ba ngày 13/9/2022 để tìm kiếm sự hỗ trợ từ chính phủ của họ cho các biện pháp ngăn chặn Trung Quốc xâm lược Đài Loan.

Xem thêm: 

CNBC ngày 13/9/2022: U.S. considers China sanctions to deter Taiwan action; Taiwan presses EU 

Financial Times ngày 13/9/2022: US’s Taiwan security bill spurs debate on level of support for Taipei. Một bản PDF được lưu ở đây

Reuters ngày 14/9/2022: EXCLUSIVE Taiwan hosts dozens of foreign lawmakers in Washington to push China sanctions 

Biden nói “chắc chắn” sẽ gặp Tập Cận Bình nếu quyết định tham gia cuộc họp G20 ở Bali

Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden cho biết ông sẽ hoan nghênh cuộc đối thoại với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại hội nghị thượng đỉnh G20 sắp tới ở Indonesia nếu cả hai cùng tham dự. Đây sẽ là cuộc gặp mặt trực tiếp đầu tiên của họ kể từ khi Biden nhậm chức. Dù vậy hiện giờ kế hoạch tham dự G20 của Biden chưa được xác nhận, trong khi Tổng thống Indonesia Widodo nói rằng cả Tập và Putin sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnh.

Xem thêm:

South China Morning Post ngày 07/9/2022: Joe Biden says ‘sure’ to see China’s Xi Jinping if he joins G20 meeting in Bali. Một bản PDF được lưu ở đây.

———-

IV- CHUYỂN ĐỘNG ĐÀI LOAN

Quân đội Đài Loan xác nhận lần đầu tiên máy bay không người lái của Trung Quốc vượt qua đường trung tuyến Eo biển Đài Loan

Máy bay không người lái của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc đã vượt qua cùng với máy bay chiến đấu vào thứ Năm ngày 08/9/2022, trong khi nhiều phi vụ khác đã được ghi lại vào hai ngày sau đó.

Xem thêm:

South China Morning Post ngày 11/09/2022: Taiwanese military confirms for first time PLA drones crossed Taiwan Strait median line. Một bản PDF được lưu ở đây.

Phái đoàn thương mại Lithuania tới Đài Loan trước thềm khai trương văn phòng đại diện

Bộ Ngoại giao Đài Loan cho biết một nhóm 28 thành viên từ Lithuania bao gồm các quan chức chính phủ và đại diện lĩnh vực công nghệ đã hạ cánh ở Đài Bắc vào cuối tuần qua, nhưng không có thêm tin tức nào về việc mở văn phòng đại diện của Lithuania tại Đài Bắc.

Xem thêm:

South China Morning Post ngày 12/9/2022: Lithuanian trade delegation in Taiwan ahead of representative office opening. Một bản PDF được lưu ở đây.

Tin đồn hành lang cho biết tập đoàn chip Đài Loan TSMC có thể đặt một nhà máy ở EU, địa điểm khả thi ở Đức

Ủy viên thị trường nội bộ EU, Thierry Breton, hy vọng sẽ thuyết phục nhà sản xuất chip Đài Loan TSMC xây dựng nhà máy tại EU. “Chúng tôi sẽ rất vui nếu họ đặt nhà máy ở Châu Âu – một mình hoặc cùng với những bên khác,” ông nói hôm thứ Năm ngày 08/9/2022 tại Berlin. TSMC được coi là một “người chơi rất quan trọng.”

Ban lãnh đạo TSMC đã thăm dò một khoản đầu tư vào Châu Âu từ năm ngoái. Các khách hàng của công ty, đặc biệt là trong ngành công nghiệp ô tô, đang thúc giục TSMC xây dựng nhà máy của riêng mình trên lục địa này. Họ phải chịu đựng sự tắc nghẽn về nguồn cung và sợ bị cắt khỏi các nhà cung cấp trong trường hợp Trung Quốc xâm lược Đài Loan. Nếu không có vật liệu bán dẫn Đài Loan, dây chuyền lắp ráp của các nhà sản xuất ô tô Đức sẽ đi vào bế tắc.

Tuy nhiên, các chuyên gia tin rằng TSMC sẽ không trang bị cho các nhà máy ở Châu Âu công nghệ tiên tiến với kích thước cấu trúc dưới 7 nanomet. Jan-Peter Kleinhans thuộc Stiftung Neue Verantwortung cho biết: “Nếu TSMC đầu tư vào Châu Âu, đó có thể sẽ là một nhà máy với công nghệ đã chín muồi, sản xuất kích thước cấu trúc từ 18 nanomet.” Nhưng như vậy đã đủ để đáp ứng nhu cầu của các khách hàng Đức. Họ không cần chip hiệu suất cao siêu nhanh và tiết kiệm chi phí trong sản xuất là cần thiết.

Yếu tố quyết định để đưa TSMC đến Đức có thể sẽ là các thoả thuận đảm bảo công ty là nguồn cung ứng lâu dài, theo Kleinhans. Sản xuất ở Châu Âu sẽ có chi phí cao hơn ở Đài Loan, vì vậy các nhà máy sẽ chỉ sản xuất cho thị trường địa phương và do vậy có thể sẽ yêu cầu khách hàng phải đảm bảo mua dài hạn.

Vào tháng 7, ST Microelectronics và nhà sản xuất theo hợp đồng Globalfoundries (GF) của Hoa Kỳ đã công bố kế hoạch đầu tư hơn 5 tỷ Euro vào một nhà máy chip ở Pháp để sản xuất vật liệu bán dẫn 18 nanomet. Nhà sản xuất Intel của Mỹ muốn đầu tư tổng cộng 80 tỷ Euro vào Châu Âu và đang có kế hoạch xây dựng một nhà máy ở Magdeburg, Đức.

Xem thêm:

China Table ngày 09/9/2022: Promoting a TSMC site in the EU

Sản xuất vật liệu bán dẫn gia tăng

Tờ South China Morning Post đưa tin Đài Loan dự kiến ​​sẽ tăng xuất khẩu vật liệu bán dẫn lên 20% trong năm nay do nhu cầu cao, một phần bởi lo ngại về các vấn đề chuỗi cung ứng, cùng với các yếu tố khác. Hiệp hội công nghiệp Semi Đài Loan ước tính doanh thu dự kiến ​​của ngành cho năm 2022 là 157,4 tỷ €.

Khi sản xuất tăng lên, nhu cầu về nguyên liệu cũng tăng theo. Theo Semi Taiwan, ngành công nghiệp chip của Đài Loan có thể trở thành nhà mua nguyên liệu thô hàng đầu thế giới năm thứ hai liên tiếp trong năm nay, chiếm 23% thị trường toàn cầu, trước Trung Quốc là 19% và Mỹ là 6,4%.

Để giảm bớt sự phụ thuộc của các ngành công nghiệp trong nước vào chip từ Đài Loan, EU và Hoa Kỳ, và các nước khác, muốn tập trung nhiều hơn vào phát triển và nghiên cứu của chính họ cũng như thành lập các cơ sở sản xuất. Hiện đang diễn ra các cuộc đàm phán  xây dựng một nhà máy của tập đoàn chip Đài Loan TSMC tại EU.

Xem thêm:

South China Morning Post ngày 14/9/2022: Taiwan’s semiconductor output to grow 20 per cent this year on chip-security concerns. Một bản PDF được lưu ở đây.

Hoa Kỳ và Đài Loan sẽ thảo luận về Đạo luật CHIPS

Hoa Kỳ sẽ tổ chức các cuộc thảo luận với Đài Loan vào tháng tới về Đạo luật CHIPS nhằm thúc đẩy ngành công nghiệp bán dẫn của Hoa Kỳ. Đạo luật sẽ cung cấp 52 tỷ USD trợ cấp cho sản xuất chip và 24 tỷ USD tín dụng thuế đầu tư để khuyến khích việc xây dựng các nhà máy chip trong nước. Hoa Kỳ đang mời các công ty chip lớn của Đài Loan đầu tư vào Hoa Kỳ.

Xem thêm:

Reuters ngày 14/9/2022: U.S. to discuss new chips bill with Taiwan next month 

Đài Loan gia nhập ‘Liên minh chip 4’ do Hoa Kỳ lãnh đạo chống lại Trung Quốc

Nhật Bản, Hoa Kỳ, Hàn Quốc và Đài Loan đang xem xét một khuôn khổ phối hợp mới được gọi là “Liên minh chip 4” để giúp đảm bảo nguồn cung chip ổn định như một bức tường thành chống lại ngành công nghiệp bán dẫn của Trung Quốc. Bi-khim Hsiao, đại diện ngoại giao của Đài Loan tại Hoa Kỳ xác nhận với The Asahi Shimbun rằng công tác chuẩn bị đang được thực hiện ở hậu trường.

Xem thêm:

The Asahi Shimbun ngày 15/9/2022: Taiwan joining U.S.-led ‘Chip 4 Alliance’ to counter China 

———-

V- NGHIÊN CỨU KHOA HỌC – BÁO CÁO CHÍNH SÁCH

Helena Legarda et al. (2022) The next Hong Kong: Beijing’s vision for Taiwan

Trong ấn phẩm Theo dõi rủi ro và an ninh Trung Quốc mới nhất của MERICS, nhóm tác giả đã phân tích Sách trắng mới của Bắc Kinh về Đài Loan và các cuộc diễn tập quân sự quanh hòn đảo. Các chủ đề khác bao gồm các hậu quả kinh tế của chiến lược zero-Covid và nỗ lực của Trung Quốc trong việc xây dựng các thể chế đa phương thay thế.

Xem thêm:

Merics ngày 31/8/2022: MERICS China Security and Risk Tracker 03/2022 

Aya Adachi et al. (2022) Fasten your seatbelts- How to manage China’s economic coercion 

Các công ty Châu Âu ở Trung Quốc phải chịu nhiều hình thức áp lực kinh tế khác nhau. Áp lực này biểu hiện như thế nào? Có bao nhiêu công ty bị ảnh hưởng? Tại sao Bắc Kinh lại muốn theo đuổi con đường này? Trong nghiên cứu, nhóm tác giả đã phân tích cách thức Bắc Kinh sử dụng cưỡng bức kinh tế để thực thi các mục tiêu chiến lược của mình và đưa ra các khuyến nghị về cách các công ty có thể đối phó với điều này.

Tải toàn văn nghiên cứu ở đây.

—————

Dự án Đại Sự Ký Biển Đông đang nỗ lực duy trì tri thức mở, độc lập và phi chính trị. Mỗi sản phẩm của Dự án đều được thực hiện với thái độ nghiêm túc, khoa học dù trong giới hạn thời gian cá nhân của các thành viên và cộng tác viên Dự án. Nếu độc giả thấy sản phẩm của Dự án Đại Sự Ký Biển Đông hữu ích, hãy chung tay với Dự án để Dự án có thể duy trì hoạt động. Xem hướng dẫn tài trợ ở đây: https://dskbd.org/tai-tro-cho-du-an/. Báo cáo tài chính sẽ được tổng kết vào cuối năm. Chúng tôi xin trân trọng cảm ơn.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.